نقد و معرفی کتاب
موضوعات داغ

کتاب جنگ، چهره‌ی زنانه ندارد

معرفی کتاب جنگ، چهره‌ی زنانه ندارد

کتاب جنگ، چهره‌ی زنانه ندارد صدای فراگیر و جمعی زنان جنگ است. زنانی که با تمام توان خود و در مسئولیت‌های متنوع در جنگ حضور یافته‌اند و اکنون با گذشت سال‌ها از آن حادثه‌ی تلخ، هنوز نتوانستند با مشاهدات و تجربیاتشان کنار بیایند. « ما جهان بدون جنگ را نمی‌شناختیم، دنیای جنگ دنیایی بود که با آن آشنا بودیم، و مردمان جنگ تنها مردمانی که می‌شناختیمشان. من امروز جهان و مردمی جز این نمی‌شناسم. آیا جهان و مردم غیرجنگی زمانی وجود خارجی داشته‌اند؟ »

این کتاب تصویری است بی‌پرده، تلخ و بی‌رحمانه از حقیقت جنگ؛ حقیقتی که چهره‌ی عریان کشتار و خشونت را از نگاه زنان ارتش اتحاد جماهیر شوروی به تصویر می‌کشد. راویان کتاب سوتلانا الکسیویچ زنانی هستند از هر قشر و طبقه‌ای که در جنگ جهانی دوم حضور داشتند. برخی از آن‌ها مسئولیت‌هایی همچون تکاوری، اطلاع‌رسانی، جاسوسی و حتی خلبانی و تک‌تیراندازی داشته‌اند و برخی دیگر پرستار، آشپز و رخت شور بودند. خواندن تجارب این زنان و درک ماهیت عمیق وحشت، اضطراب و تلخی لحظاتی که پشت سر گذاشته‌اند، حقیقتا کار دشواری است.

کتاب جنگ، چهره‌ی زنانه ندارد آخرین و تحسین‌شده‌ترین اثر سوتلانا الکسیویچ روزنامه‌نگار و نویسنده‌ی بلاروسی است. او سال‌ها بخش اعظمی از فعالیت‌های خود را به مستند نگاری جنگ‌های اخیر و به‌ویژه وقایع مربوط به اتحاد جماهیر شوروی اختصاص داده است. خانم الکسیویچ همچون هر روزنامه‌نگار متعهد دیگری بارها به دلیل قلم بی‌پروای خود به دردسر افتاده که آخرین مورد آن مربوط به کتابی است که در رابطه با چرنوبیل و مصاحبه با شاهدان عینی این فاجعه‌ی هسته‌ای نوشته است.

او متولد ۱۹۴۸ در اوکراین است. از دیگر آثار او می‌توان به « صدایی از چرنوبیل – تاریخ شفاهی یک فاجعه هسته‌ای » و همچنین « پسران روئین چهره » اشاره کرد که کتاب دوم مربوط به تجاوز ارتش شوروی به افغانستان است. سوتلانا الکسیویچ برای کتاب جنگ، چهره‌ی زنانه ندارد برنده‌ی جایزه نوبل ادبیات و جایزه صلح ناشران آلمان شده است. او اولین نویسنده‌ای است که برای مستند نگاری، برنده‌ی جایزه نوبل گردید. این کتاب از نسخه‌ی روسی آن به‌صورت مستقیم توسط عبدالمجید احمدی ترجمه شده است که به گواه بسیاری از منتقدین و خوانندگان این کتاب، ترجمه‌ای است روان، گیرا و در خدمت روایت داستان راویان کتاب.

روایت زنانه از روزهای رعب‌آور جنگ جهانی دوم، نه‌تنها داستان حقیقی راویان را تلطیف نکرده است، بلکه بیانگر حقیقتی تلخ و در تضاد با فضای حقیقی جنگ‌ها است. حقیقتی که به ما می‌گوید جنگ، چهره‌ی زنانه ندارد اما زنان آسیب‌پذیرترین افراد آن هستند. در این کتاب شما صدای مستقیم صدها زنی را می‌شنوید که هرلحظه از حضور خود در جنگ را برای نویسنده بیان کرده‌اند. زنانی که با گذشت سال‌ها از این جنگ هنوز نتوانسته‌اند ماهیت زنده و زنانه‌ی خود را دوباره باور کنند.

« بعد از جنگ، تا مدت‌ها می‌ترسیدم بچه‌دار شم. وقتی بعد از هفت سال بچه‌دار شدم، تازه آروم شدم. اما تا به امروز نمی‌‌تونم هیچی رو ببخشم. و نمی‌‌بخشم. من وقتی اسرای آلمانی رو می‌‌دیدم، خوشحال می‌شدم. خوشحال می‌‌شدم از این‌که اونا رو تو این وضعیت می‌‌دیدم؛ هم سرشون توی کیسه بود و هم پاهاشون. اونا رو از خیابونای روستا عبور می‌دادن، التماس می‌کردن؛ “مادر، نون بدید… نون…”. تعجب می‌‌کردم از این‌که روستایی‌‌ها از خونه‌هاشون بیرون می‌‌اومدن، یکی بهشون نون می‌داد، یکی یه تیکه سیب‌زمینی. پسربچه‌ها پشت‌ سر اسرا می‌دویدن و به طرفشون سنگ پرتاب می‌کردن… »

این کتاب در هفت فصل و با عناوین زیر منتشر شده است :

  • زن‌ها کی برای اولین بار در تاریخ وارد ارتش شدند؟
  • انسان بزرگ‌تر از جنگ است
  • نمی‌خواهم حتا به خاطر بیاورم
  • دخترها، بزرگ‌شید، بالغ شید… شما هنوز خامید…
  • بوی ترس و چمدان آب‌نبات
  • من این چشما رو امروز هم به خاطر می‌آرم
  • نیاز به سرباز بود… اما من می‌خواستم زیبا هم بمانم…

این کتاب مدت‌ها پس از پایان جنگ، در کنار مستند نگاری خاطرات زنان ارتش اتحاد جماهیر شوروی در جنگ جهانی دوم، به زندگی، کابوس‌ها و وحشت‌های بی‌پایان آن‌ها پس از گذر از این فاجعه می‌پردازد. « در مرکز همه‌ی این خاطرات این حس وجود دارد: غیرقابل‌تحمل است مردن، هیچ‌کس دلش نمی‌خواهد بمیرد. غیرقابل‌تحمل‌تر از آن کشتن انسان‌هاست. زیرا زن زندگی می‌بخشد. مدت زیادی انسان جدیدی را در بطنش حمل می‌کند. از او مراقبت می‌کند و بدنیایش می‌آورد. من فهمیدم که کشتن برای زنان دشوارتر است. »

اگر علاقه‌مند به داستان‌ها و مستند نگاری‌های تاریخی هستید، می‌توانید به‌وسیله‌ی ابزار کاربردی ما در وبگاه کاواک، هر کتابی را که دوست دارید به‌گونه‌ای متفاوت بیابید. کاواک گراف نه‌تنها ابزاری است جذاب برای یافتن کتاب موردعلاقه‌تان، بلکه دنیایی از کتاب‌های مشابه را هم به شما پیشنهاد می‌کند.

هانی آی

ما یک زوج زندگی و کار هستیم که هرکدام توانایی‌ها داریم. ما تحصیل‌کرده‌ی هنرهای تجسمی و IT هستیم و تقریبا ۱۳ ساله در محیط اینترنت فعالیت‌های مختلفی در زمینه طراحی گرافیک، تولید محتوا و تبلیغات داریم. « هانی آی » نامی است که برای برند خودمان انتخاب کردیم و از طریق این برند تلاش می‌کنیم محتوایی ارزشمند ازنظر نوشتاری و بصری، به محیط وب فارسی ارائه بدیم. فریلنسر بودن، رنگ زرد، گل و گیاه، کتاب و فیلم و موسیقی را دوست داریم. در حال حاضر با چندین مجموعه‌ی دوست‌داشتنی ایرانی در پروژه‌هایی که دوست داریم و از پس انجامش برمی‌آییم، همکاری می‌کنیم.
برچسب‌ها
نمایش بیشتر

میترا جلالی

طراح سایت و کارشناس سئو، علاقه‌مند به ادبیات،هنر و تکنولوژی...

نوشته‌های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

10 − دو =

بستن